Zamek Chojnik Sobieszów
Zamek Chojnik to ruiny średniowiecznej warowni, która góruje nad Sobieszowem z wysokości 627 metrów. Położenie ma niesamowite – od południowego wschodu góra opada niemal pionowym, 150-metrowym urwiskiem do Piekielnej Doliny. To właśnie ta naturalna fortyfikacja sprawiła, że przez wieki żaden wróg nie zdołał zdobyć twierdzy siłą. Ostatecznie pokonał ją nie człowiek, ale piorun – wielki pożar w 1675 roku zamienił potężną budowlę w trwałą ruinę.
- niesamowite widoki z wieży
- bogata historia i legendy
- możliwość strzelania z kuszy
- unikalne archeologiczne odkrycia
- piękne szlaki turystyczne prowadzące do zamku
Historia zamku, który nigdy nie został zdobyty
Warownia powstała w XIV wieku za sprawą księcia Bolka II ze świdnicko-jaworskiej linii Piastów. Była częścią systemu obronnego granic księstwa. Już w dokumencie z 1369 roku Chojnik (wtedy Kinast) został wymieniony wśród zamków tego władcy. Niedługo potem twierdza przeszła w ręce rodu Schaffgotschów, którzy władali nią przez kilka stuleci.
To właśnie Schaffgotschowie nadali zamkowi renesansowy charakter, rozbudowując go i dostosowując do nowych czasów. W 1393 roku ufundowano tu ołtarz św. Jerzego i św. Katarzyny. Ród stracił warownię w 1634 roku po aresztowaniu Hansa Ulricha – majątek skonfiskowano. Odzyskali ją w 1650 roku, ale nie na długo. Pożar w 1675 roku położył kres zamieszkiwaniu zamku. Schaffgotschowie przenieśli się do pałacu w Sobieszowie u podnóża góry, a ruiny pozostawiono losowi.
Zamek Chojnik nigdy nie został zdobyty przez wroga. Jego upadek przyniósł zwykły piorun, który uderzył w budowlę podczas burzy w 1675 roku. Pożar strawił drewniane elementy konstrukcji, pozostawiając kamienne mury jako wieczną pamiątkę po niezwyciężonej twierdzy.
Co można zobaczyć na zamku
Dziś Zamek Chojnik to trwała ruina udostępniona do zwiedzania. Można swobodnie wędrować po dziedzińcach, zaglądać do korytarzy i komnat, wchodzić po kamiennych schodach. Najciekawszy punkt to wieża widokowa – z jej szczytu rozciąga się panorama Karkonoszy i Kotliny Jeleniogórskiej, którą trzeba zobaczyć na własne oczy.
Na terenie zamku czeka kilka atrakcji. Można spróbować swoich sił w strzelaniu z kuszy, zobaczyć pręgierz, posłuchać legend o Kunegundzie i innych postaciach związanych z twierdzą. W ostatnich latach prowadzono tu badania archeologiczne – odkryto między innymi sklepioną piwnicę w górnym zamku oraz fundamenty okrągłej wieży starszej niż znana dziś baszta artyleryjska.
Zamek podzielony jest na kilka części. Najstarszym zachowanym elementem jest cylindryczna wieża o średnicy ponad 9 metrów i grubości ścian przekraczającej 3 metry. Jej relikty znajdują się w narożniku dziedzińca środkowego. To właśnie od niej rozpoczynała się cała budowla w XIV wieku.
Szlaki na Zamek Chojnik z Sobieszowa
Najpopularniejszy punkt startu to Sobieszów, gdzie przy kasach Karkonoskiego Parku Narodowego rozpoczynają się dwa szlaki. Czarny i czerwony rozdzielają się po około 200 metrach, na rozwidleniu Płaski Kamień. Czarny jest krótszy i bardziej urozmaicony – prowadzi przez las, mija jaskinię szczelinową Dziurawy Kamień. Czerwony to łatwiejsza opcja, wybrukowana niemal na całej długości, ale mniej ciekawa krajobrazowo.
Czarnym szlakiem na szczyt dochodzi się w około 45 minut, pokonując dystans 1,6 km i 247 metrów przewyższenia. Czerwony jest nieco dłuższy – 1,9 km i zajmuje około 50 minut. Można też dotrzeć żółtym szlakiem z Podgórzyna albo od strony Zachełmia. Dla rodzin z małymi dziećmi lepszy będzie czerwony szlak, choć czarny nie jest trudny technicznie, po prostu bardziej stromy miejscami.
Po drodze na zamek warto zajrzeć do jaskini Dziurawy Kamień – to najdłuższa jaskinia szczelinowa w Karkonoszach. Powstała w granitowych skałach i stanowi ciekawą przerwę w wędrówce, zwłaszcza dla dzieci.
Dla kogo jest ta wycieczka
Zamek Chojnik sprawdzi się praktycznie dla każdego. Rodziny z dziećmi znajdą tu przestrzeń do eksploracji – ruiny można swobodnie zwiedzać, nie ma sztywnych tras ani obowiązkowych przewodników. Dzieci uwielbiają wspinać się po murach, zaglądać do zakamarków, strzelać z kuszy.
Miłośnicy historii docenią autentyczność miejsca i jego burzliwe dzieje. Fani wędrówek górskich mają tu łatwy, przyjemny szlak z nagrodą w postaci widoków i klimatycznych ruin. Nawet osoby w średniej kondycji fizycznej dadzą radę – spacer pod górę nie jest wyczerpujący, choć wymaga odrobiny wysiłku.
Warto zaplanować tu około 2-3 godzin – godzinę na dojście, godzinę na zwiedzanie zamku i jeszcze godzinę na zejście. Można oczywiście zostać dłużej, zwłaszcza jeśli trafi się na jakieś wydarzenie, bo latem organizowane są tu turnieje rycerskie i inne imprezy plenerowe.
Ceny biletów i godziny otwarcia
Zwiedzanie wymaga zakupu dwóch biletów. Pierwszy to wstęp do Karkonoskiego Parku Narodowego – zamek znajduje się na terenie KPN. Bilet normalny do KPN kosztuje 10 zł, ulgowy 5 zł. Kupuje się go przy kasach na początku szlaku w Sobieszowie.
Drugi bilet to wstęp na sam zamek, zarządzany przez PTTK. Te bilety kupuje się już pod murami twierdzy. Ceny zależą od sezonu i rodzaju biletu, ale standardowo trzeba liczyć się z kolejnymi kilkunastoma złotymi za osobę.
Godziny otwarcia zamku zmieniają się w zależności od pory roku:
- Styczeń, luty, marzec, listopad, grudzień: 10:00-16:00 (ostatnie wejście 15:30)
- Kwiecień, maj, wrzesień, październik: 10:00-17:00 (ostatnie wejście 16:30)
- Czerwiec, lipiec, sierpień: 10:00-18:00 (ostatnie wejście 17:30)
Warto mieć to na uwadze planując wycieczkę – trzeba zdążyć wejść przed zamknięciem, a zejście w ciemności nie jest najlepszym pomysłem.
Dojazd i parking w Sobieszowie
Do Sobieszowa, dzielnicy Jeleniej Góry, prowadzi droga krajowa nr 3 oraz drogi z Karpacza i Szklarskiej Poręby. Z centrum Jeleniej Góry to około 15 minut jazdy samochodem. Parkingów jest kilka, najbliżej początku szlaku leży parking przy ulicy Tytusa Chałubińskiego – z niego korzysta większość turystów. Parking Centralny pod Chojnikiem kosztuje 15 zł za dzień.
Można też dotrzeć komunikacją publiczną. Stacja kolejowa Jelenia Góra Sobieszów znajduje się około 800 metrów od wejścia na szlak. Autobusy miejskie zatrzymują się przy Centrum Przyrodniczo-Edukacyjnym KPN – Pałac Sobieszów, który również warto odwiedzić przy okazji.
W nawigacji wystarczy wpisać „Zamek Chojnik” lub „Parking Zamek Chojnik” – system bez problemu doprowadzi do celu. Przez Sobieszów przebiega najkrótsza droga między Szklarską Porębą a Karpaczem, więc łatwo połączyć wizytę na zamku z innymi atrakcjami regionu.
Na zamku można nie tylko zwiedzać – jest tu punkt gastronomiczny, gdzie można coś zjeść, oraz sklep z pamiątkami. Dla najbardziej wytrwałych dostępne są nawet noclegi w zabytkowych murach.
